شیمی

شیمی مواد

 
 

نگاه کلی: 
آب طبیعی به علت خاصیت حل کنندگی خوبی که دارد معمولا دارای حجم بالایی از نمکهای محلول در آب می‌شود. CO2 هوا به خاطر انحلال در آب و تولید اسید کربنیک ضعیف ، خاصیت خورندگی آب را بهبود می‌بخشد. بنابراین آب هنگام عبور از محیط‌های گوناگون مخصوصا محیط‌های آهکی مقداری از کربناتها را در خود حل می‌کند که این کربناتها همراه یونهایی مثل کلسیم ، منیزیم و … باعث ایجاد سختی موقت می‌شود که با جوشاندن از بین می‌رود. البته یونهای منیزیم و کلسیم و سایر یونهای فلزی با سولفات و نیترات و کلرو ایجاد سختی دائم می‌کنند. سختی آب باعث رسوب کردن صابون در آب می‌شود (خاصیت کف کنندگی صابون را از بین می‌برد)

اثرات زیانبخش ناخا لصیهای آب در صنعت :
آب در شیمی یکی از مهمترین حلالها می‌باشد و معمولا از آن به عنوان حلال عمومی نام می‌برند و بنابراین کاربرد اساسی در صنعت دارد که برخی از کاربردهای مهم به این شرح می‌باشد:

  • به عنوان حلال
  • به عنوان ماده اولیه برای شرکت در واکنشهای شیمیایی تهیه محصول
  • به عنوان ماده واسطه برای خارج کردن مواد ناخواسته
  • به عنوان بستر یا محیط واکنش

وجود ناخالصیها در آب باعث ایجاد رسوب در دستگاههای حرارتی و دیگ بخار می‌شود که این عمل باعث کاهش عمر مفید دستگاه می‌گردد. بخاری که از آبهای ناخالص تولید می‌شود دارای کیفیت بسیار پایینی می‌باشد به عنوان مثال سیلیس همراه بخار خارج شده و در اثر سرد شدن روی پره‌های توربین رسوب می‌کند. خوردگی بویلرها و تأسیسات حرارتی و لوله‌ها ، اتلاف مواد شیمیایی و باقی گذاشتن لکه روی محصولات غذایی و نساجی از عوارض دیگر آبهای ناخالص می‌باشد.

بهترین آب برای استفاده در صنعت آب بدون یون است اما هزینه تولید آب بدون یون بسیار بالاست. بنابراین در اکثر آزمایشگاهها و واحدهای صنعتی از آب مقطر استفاده می‌کنند همچنین در مناطق کویری و خشک که منابع آب آشامیدنی محدود می‌باشد. از روش تقطیر آب دریا برای تولید آب آشامیدنی استفاده می‌شود.

روش تقطیر آب
تقطیر یک محصول و خالص سازی آن به فراریت اجزای آن محلول یعنی اختلاف نقاط جوش آنها بستگی دارد. آب طبیعی از دو جزء حلال (آب) و مواد حل شده (انواع نمکها) تشکیل شده است. آب جزء فرار می‌باشد. در اثر حرارت آب بخار می‌شود و نمکهای موجود در آن در ظرف تقطیر به صورت رسوب باقی می‌ماند. اگر بخار آب حاصل را سرد کنیم بخار به مایع تبدیل شده و آب مقطر به دست می‌آید. با تکرار تقطیر می‌توان آب مقطر با خواص بهتری را بدست آورد.

از آب مقطر به دست آمده در آزمایشگاههای شیمی بطور گسترده استفاده می‌شود همچنین آب مقطر استریل شده در تزریقات کاربرد فراوانی دارد. آب مقطر مانند آب آشامیدنی گوارا نمی‌باشد. زیرا مقداری از اکسیژن محلول و همچنین برخی از یونهایی که باعث ایجاد طعم خوب آب می‌شود را از دست داده است. در تاسیسات آب شیرین کن بعد از اینکه آب شور را تقطیر کرده و آب مقطر تولید می‌کنند طی فرآیندهایی که روی آب انجام می‌دهند طعم آن را بهبود بخشیده و برای نوشیدن مناسب می‌سازند.

برخی خواص آب مقطر :
PH آب مقطر خنثی و در حدود 7 می‌باشد. رسانایی ویژه آن (عکس مقاومت) بسیار کم می‌باشد. زیرا رسانایی الکتریکی آب با انحلال نمکها در آن افزایش می‌یابد. دمای جوش آن پایینتر از آبهای طبیعی می‌باشد و به علت عدم وجود مواد محلول خاصیت خورندگی ندارد.

+ نوشته شده در  پنجشنبه 21 آذر1387ساعت 13:1  توسط مدیر وبلاگ |  پیشنهادات
 
  1. اربیوم
  2. ارسنیک
  3. استاتین
  4. استرنسیوم
  5. اسکاندیوم
  6. اسمیوم
  7. اکسیژن
  8. امریسیوم
  9. انتیموان
  10. اورانیوم
  11. ایتربیوم
  12. ایتریوم
  13. ایریدیوم
  14. ایندیوم
  15. اینشتینیوم
  16. آبیتیک اسید
  17. آرگون
  18. آکتینیوم
  19. آلومینیوم
  20. آهن
  21. باریوم
  22. برکلیوم
  23. برم
  24. بریلیوم
  25. بور
  26. بوهریوم
  27. بیسموت
  28. پالادیوم
  29. پتاسیم
  30. پراسیودیمیوم
  31. پروتاکتینیوم
  32. پرومتیوم
  33. پلاتین
  34. پلوتونیوم
  35. پولونیوم
  36. تالیوم
  37. تانتالیوم
  38. تربیوم
  39. تکنسیوم
  40. تلوریوم
  41. تنگستن
  42. توریوم
  43. تولیوم
  44. تیتانیوم
  45. جیوه
  46. دارمشتادیوم
  47. دوبنیوم
  48. دیسپروزیوم
  49. رادرفوردیوم
  50. رادون
  51. رادیوم
  52. رنیوم
  53. روبیدیوم
  54. روتنیوم
  55. رودیوم
  56. رونتگنیم
  57. روی
  58. زیرکونیوم
  59. ژرمانیوم
  60. ساماریوم
  61. سدیم
  62. سرب
  63. سریوم
  64. سزیوم
  65. سلنیوم
  66. سیبورگیوم
  67. سیلیسیوم
  68. طلا
  69. فرانسیوم
  70. فرمیوم
  71. فسفر
  72. فلوئور
  73. قلع
  74. کادمیوم
  75. کالیفرنیوم
  76. کبالت
  77. کربن
  78. کروم
  79. کریپتون
  80. کلر
  81. کلسیم
  82. کوریوم
  83. گادولینیوم
  84. گالیوم
  85. گزنون
  86. گوگرد
  87. لانتانیوم
  88. لاورنسیوم
  89. لوتسیوم
  90. لیتیوم
  91. مس
  92. مندلویوم
  93. منگنز
  94. منیزیوم
  95. مولیبدن
  96. میتنریوم
  97. نئون
  98. نپتونیوم
  99. نقره
  100. نوبلیوم
  101. نیتروژن
  102. نیکل
  103. نیوبیوم
  104. نیودیمیوم
  105. هاسیوم
  106. هافنیوم
  107. هلیوم
  108. هولمیوم
  109. هیدروژن
  110. وانادیوم
  111. ید
  112. یوروپیوم
+ نوشته شده در  دوشنبه 30 مهر1386ساعت 20:34  توسط مدیر وبلاگ |  پیام به مدیر وبلاگ
 
معرف فوشین (معرف شیف)

 

نیم گرم فوشین خالص را در 500 سی سی آب مقطر حل نموده و صاف نمائید. سپس 500 سی سی آب مقطر را با انیدرید سولفورو اشباع نموده و با محلول صاف شده فوق مخلوط کنید و یک شبانه روز به حال خود بگذارید. معرف بیرنگ و حساس است.

 

معرف تولنز (تولنس) (نیترات نقره آمونیاکی)

در یک لوله آزمایش 1 سی سی نیترات نقره 5% و یک قطره سود 10% اضافه کنید و در حالی که محلول را تکان میدهید چند قطره محلول آمونیاک 2% اضافه نمائید تا فقط رسوب قهوه ای اکسید نقره حل گردد و از مصرف آمونیاک اضافی خودداری کنید. (معرف را کمی قبل از مصرف تهیه کنید زیرا در اثر ماندن تجزیه میشود.)

 

معرف فهلینگ

از دو معرف (الف) و (ب) تشکیل شده که همگام مصرف دو محلول را به نسبت مساوی مخلوط کرده مصرف میکنند.

معرف (الف): 34.6 (سی و چهار ممیز شش) گرم سولفات مس آبدار در 500 سی سی آب مقطر

معرف (ب): 173 گرم تارتارات مضاعف سدیم و پتاسیم و 70 گرم سود در 500 سی سی آب مقطر

 

معرف ید در یدور پتاسیم (معرف یدوفرم)

طرز تهیه:
200 گرم یدید پتاسیم را در 100 سی سی آب حل نموده و 10 گرم ید به آن اضافه نمائید و پس از حل شدن حجم محلول را با آب مقطر به 1 لیتر برسانید.

 

معرف بی سولفیت سدیم

طرز تهیه:
3 سی سی اتانول را به 12 سی سی محلول بی سولفیت سدیم 30% اضافه نموده و در صورتی که کمی نمک رسوب نمود، باید قبل از مصرف به وسیله صاف نمودن جدا شود.

 


معرف بیال

طرز تهیه:
600 میلی گرم اورسینول را در 200 میلی لیتر اسید کلریدریک غلیظ حل کنید و 10 قطره کلرور فریک FeCl3 ده درصد اضافه کنید.

 

معرف لوکاس

طرز تهیه:
یک مول کلرور روی بدون آب را در یک مول اسید کلریدریک غلیظ حل نموده و مخلوط حاصل را سرد کنید.


 

معرف 2 و 4 دی نیترو فنیل هیدرازین

طرز تهیه:
3 گرم 2 و 4 دی نیترو فنیل هیدرازین را در 15 سی سی اسید سولفوریک غلیظ حل نموده سپس به محلول 20 سی سی آب مقطر و 70 سی سی اتانول 95% اضافه نمائید و پس از هم زدن صاف کنید.

 

معرف سلیوانف

طرز تهیه:
250 میلی گرم رزورسینول را در 500 میلی لیتر اسید کلریدریک 6 نرمال حل کنید.

 

معرف بارفود

طرز تهیه:
66 گرم استات مسCu(CH3COO)2   II و 10 میلی لیتر استیک اسید گلاسیال را در آب حل کنید و حجم محلول را به یک لیتر برسانید.

 

معرف نیترات آمونیم سریک

طرز تهیه:
200 گرم نیترات سریک آمونیم را در 500 سی سی اسید نیتریک 2 نرمال حل نمائید (با حرارت سریع تر حل میشود). رنگ معرف زرد مایل به نارنجی میباشد .

 

معرف مولیش

طرز تهیه:
8 گرم 1-نفتل را در 202 میلی لیتر اتانول حل کنید.

 


معرف بند لکیت:(معرف گلوکز است)
 
طرز تهیه:
173گرم نیترات سدیم-100گرم کربنات سدیم بی آب را به کمک حرارت در 800میلی لیتر آب حل کنید و در صورت لزوم از صافی بگذرانید سپس حجم را به 850میلی لیتر برسانید.3/17گرم سولفات مس را در 100 میلی لیتر آب جداگانه حل کنید سپس آن رادر حالی که مرتباٌهم می زنید در محلول اول بریزید.وسپس حجم را به یک لیتر برسانید.

 

معرف استو کارمن:

طرز تهیه:
 45 میلی لیتر اسید استیک – 1 گرم کارمن – 55 میلی لیتر آب مقطر
روش : کارمن را با استیک اسید مخلوط کنید وآب بیفزایی مخلوط را تا درجه ی جوش برسانید سپس سرد وصاف کنید.

 

معرف گیمسا: (برای مشاهده ی گلبرگها ی سفید خون)

طرز تهیه:
3 گرم پودر گیسما را در 350 سی سی تا 375 سی سی متانول کا ملاً حل کنید سپس 150 سی سی گلسیرین به آن اضافه کنید وبه مدت 12 ساعت در حرارت 37 درجه قرار دهید.

 
محلول کارمن زاجی: (برای رنگ آمیزی بافتهای گیاهی)

طرز تهیه:
 1 گرم پودر کارمن را با 4 گرم زاج آمونیاکی مخلوط ودر 100 سی سی آب مقطر حل می کنیم محلول را 20 دقیقه جوشانده ومدت 12 ساعت آن را بی حرکت می گذاریم ،سپس صاف نموده ومورد استفاده قرار می دهیم در صورتی که به مقدار زیاد از این محلول تهیه شود یا بخواهیم مدتی آن را نگه داریم برای جلوگیری از کپک زدگی چند بلور فنیک اسید را در لوله ی آزمایش ریخته ودر حرارت ذوب نموده سپس به محلول رنگی مزبور اضافه می کنیم.

 

معرف فنل فتا لئین (معرف بازها)
 در محیط بازی قرمز ارغوانی می شود.

طرز تهیه:
 فنل فتا لئین را می توان به نسبت 50 به 50 در آب والکل حل کرد.

 

 16-فرمل 5 درصد ( ماده ی تثبیت کننده ونگهداری کننده است )
 مثلاً برای تشریح چشم گاو وقبلاً باید به مدت 2 روز در محلول فرمل نگهداری شود.

 طرز تهیه:
 فرمل تجارتی معمولاً 40 درصد است لذا برای تهیه ی محلول فرمل 5 درصد ،5 قسمت از فرمل تجارتی را با 35 قسمت آب مقطر مخلوط کنید محلول 5 درصد حاصل شود.

 

معرف لوگل :(برای رنگ آمیزی )یا محلول ید یدوره
 
طرز تهیه:
3گرم بلورید- 6 گرم ید ید پتاسیم (ید ور پتاسیم)

ید یدپتاسیم را در 200 میلی لیتر آب مقطر حل کرده بلورهای ید را به آن بیفزایی وآنگاه به کمک آب مقطر حجم را به یک لیتر برسانید لازم است محلول مزبور 24 ساعت قبل از به کار بردن تهیه شود چون ید به آرامی در آب حل می شود.

معرف بیوره (معرف پروتئینهااست)
 
طرز تهیه:
به یک لیتر محلول سود 10درصد 25 میلی لیتر محلول سولفات مس 3 درصد بیفزائید.(3 گرم سولفات مس را به100 میلی لیتر آب اضافه کنید محلول 3 درصد ساخته خواهد شد)این محلول در صورت ماندن خراب می شود پس باید تازه تهیه شود.

 

 معرف بلو دو متیلن:(برای رنگ آمیزی بافتهای مرده است)

طرز تهیه:
محلول ذخیره 48/1گرم ماده ی خشک را به 100 میلی لیتر الکل ایزو÷روپیل اضافه کنید محلول کار ،محلول ذخیره را باید به نسبت 1 به 10 رقیق کرد(10میلی لیتر محلول با 90 میلی لیتر آب مقطر)

 

 معرف سودان   (برای رنگ آمیزی چربیها)

طرز تهیه:
 50 میلی لیتر استون را به 50 میلی لیتر الکل 70 درصد بیفزائید وسپس سودان      را تا رسیدن به حد اشتعال در محلول حاصله بریزید بدین ترتیب محلولی 2/0درصد فراهم می آید.

 

 معرف برم تیمول بلو:(معرف co2است)

 
طرز تهیه:
5/0گرم برم تیمول بلو را در 500 میلی لیتر آب حل کنید سپس یک قطره آمونیاک به آن بیفزایید تا رنگش آبی تیره شود (محلول ذخیره است)برای ساختن محلول 20 قطره در یک لوله آزمایش کافی است.

 

معرف کریستال ویوله (برای استفاده در باکتری شناسی)
 
طرز تهیه:
14 گرم کریستال ویوله را در 100 میلی لیتر الکل ایزو پروپیل 95 درصد حل کنید ومحلول را 2روز به حال خود بگذارید،سپس محلول را صاف کنید. این محلول ذخیره است .برای استفاده در باکتری شناسی ، محلول را تا 10 برابر با آب رقیق کنید.

 

محلول رینگر(برای نگهداری بافتهای زنده)مانند قورباغه

طرز تهیه:
3/0گرم کلرید کلسیم- 25/0گرم کلرید پتاسیم- 5/6گرم کلرید سدیم این موارد را یک لیتر آب مقطر حل کنید.

پستانداران:موارد زیر را در یک لیتر آب مقطر حل کنید.

3/0گرم کلرید کلسیم- 25/0گرم کلرید پتاسیم – 5/8گرم کلرید سدیم

+ نوشته شده در  سه شنبه 24 مهر1386ساعت 11:36  توسط مدیر وبلاگ |  پیام به مدیر وبلاگ
 

ضد یخ ها

ضد یخ ها موادی هستند که در سیستم های خنک کننده و در رادیاتورهای موتورهای احتراق داخلی جهت حصول اطمینان از جریان داشتن مایع در درجات کم حرارتی به منظور جلوگیری از خسارت ناشی از تشکیل یخ به کار برده می شود .

شرایط لازم عبارت از این هستند که ماده مرکبه باید نقطه انجمادی کمتر از نقطه انجماد مورد وقوع احتمالی باشد بدون اینکه نقظه جوش را از نقطه جوش اب زیاد پایین بیاورد نباید فلزات را بخورد یا اینکه اتصالات لاستیکی را ضایع کند باید تا نقطه جوش مربوطه پایدار بوده و از لحاظ تجاری در دسترس باشد.

قبلا کلرو کلسیم برای رادیاتور اتومبیل ها به کاربرده می شد که خوردگی ایجاد می کرد این جسم هنوز در مخازن اتش نشانی به کار برده می شود . ولی نقطه جوش زیاد ان امکان گرم شدن بیش از حد موتور را به وجود می اورد به علاوه روغن های لاستیک را نرم میکند. الکل اتیلیک ( اتانول –  الکل تقلبی ) نیز ممکن است به کار برده شود ولی متانول کمتر خورنده بوده و ارزانتر است. یک محلول 30 درصد الکل اتیلیک در اب دارای نقطه انجمادی حدود 15- درجه سانتیگراد و محلول 50 درصد ان حدود 32- درجه سانتیگراد است به هر صورت الکل باید به علت اتلاف ان بر اثر تبخیر مکرر تجدید شود.

گلیسیرول ( گلیسرین ) نیز به عنوان ماده ضد یخ به کار برده می شود محلول 40 درصد ان در اب نقطه انجماد را تا 17.5- درجه سانتیگراد و محلول 50 درصد ان تا 26- درجه سانتیگراد پایین می اورد از معایب ان لزج بودن را میتوان نام برد ولی به اسانی تبخیر نمی شود.

اتیلن گلیکول نقطه انجماد را به میزان بیشتری از الکل پایین می اورد و دارای نقطه جوش زیادی است . به طوری که بر اثر تبخیر از بین نمی رودو اتصالات لاستیکی را نیز نرم نمیکند ولی قیمت مواد اولیه ان بیشتر است .

مواد ضد یخ با اسامی تجاری مختلفی وجود دارند که عموما بر مبنای اتیلن گلیکول و گاه بر مبنای متانول ساخته شده اند. مواد دیگری نظیر گلیسرین یا پروپانول نیز به انها برای جلوگیری از کف کردن و تشکیل خلط افزوده می شود. صرف نظر از رادیاتورهای موتورهای احتراقی مخلوطی از مواد مختلف با اب در نسبت های معین درجه انجماد محلول را تا حد زیادی پایین می اورد که از این مخلوط ها برای مقاصد مختلف استفاده می شود.

 

 

 

مایعات ضد یخ

از محلول 20 تا 25 درصد گلیسرین در اب می توان به عنوان ضد یخ در رادیاتور اتومبیل استفاده نمود.

جدول زیر مقدار درصد گلیسرین را برای  درجات مختلف سرما نشان می دهد :

 

 

 

 

با استفاده از محلول الکل صنعتی و یا اتیلن گلیکول نیز می توان ضد یخ تهیه نمود که بر حسب درجات سرما مقادیر هر یک در جدول زیر امده است.

 

 

 

 

منبع :

فرهنگ جامع فرمولها و فراورده های صنعتی

ترجمه و اقتباس : دکتر تقی قفقازی , مهندس مهران بختی و بشیر بختی

 

+ نوشته شده در  سه شنبه 24 مهر1386ساعت 11:35  توسط مدیر وبلاگ |  پیام به مدیر وبلاگ
 

هدف از جداسازی ، حذف مزاحمت‌ها ، غلیظ کردن محلول مورد نظر و یا سایر موارد است. برای جداسازی از اختلاف در خصوصیات فیزیکی استفاده می‌شود، مثل فراریت ، حلالیتضریب تقسیم مواد__ و ... . در آنالیز و جداسازی مواد مختلف از تکنیک‌های ویژه‌ای برحسب نوع و ساختار مواد و مخلوط‌ها استفاده می‌شود که برخی از آنها که معروف بوده و حائز اهمیت بیشتری هستند، در زیر می‌آوریم.

تبلور

هدف از تبلور ، جداسازی ناخالصی از اجسام جامد است. در این روش ، ابتدا جامد ناخالص را در یک حلال گرم حل می‌کنند، سپس محلول را صاف می‌کنند. ناخالصی‌ها در فاز مایع باقی می‌مانند. اگر تبلور طی چند مرحله صورت گیرد، به آن تبلور جزء به جزء می‌گویند. در این روش انتخاب حلال از اهمیت بالایی برخوردار است. اگر از تکنیک ذوب برای جداسازی ناخالصی از جامد استفاده شود، به آن تصفیه ذوب گویند.

این روش در جدا کردن ناخالصی‌های ژرمانیم و اسید بتروییک کاربرد دارد. در این فرآیند ، ضریب تقسیم برابر با نسبت غلظت ناخالصی در فاز جامد به غلظت ناخالصی در فاز مایع است.

تقطیر

اگر هدف از تقطیر ، جداسازی یک مخلوط به اجزای بالا باشد، از تقطیر ساده برای جداسازی اجزاء استفاده می‌شود. اما اگر همه اجزاء فرار باشند، از تقطیر جزء به جزء برای جداسازی استفاده می‌شود. اگر یک مخلوط تولید آزئوتروپ کند، ( مثل آب و الکل) نمی‌توان از روش تقطیر جزء به جزء ، اجزای آن را جدا کرد. برای جداسازی این مخلوط از روش‌های تقطیر با بخار آب ، تقطیر در خلاء و تقطیر ناگهانی استفاده می‌کنند.

در تقطیر با بخار آب هیچگاه درجه حرارت تقطیر از نقطه جوش آب بیشتر نمی‌شود. ترکیباتی نظیر تولوئن ، اتیلن ،
گلیسیرین و اسیدهای چرب از این طریق جدا می‌شوند. برای جلوگیری از تجزیه مایعاتی که دارای نقطه جوش بالایی هستند از تقطیر در خلاء استفاده می‌شود. با کاهش فشار ، نقطه جوش مایع کاهش پیدا می‌کند.

در تهیه
آب آشامیدنی از آب دریا و تهیه آب مقطر نیروگاه‌ها از تقطیر ناگهانی استفاده می‌شود. در این روش مایع بطور مداوم وارد و بخار بطور مداوم خارج می‌شود.

رسوب دادن

نوعی روش جداسازی است که اساس آن اختلاف حلالیت اجسام می‌باشد. یعنی جزیی که حلالیت کمتری دارد زودتر جدا می‌شود. با افزایش نیروی جاذبه سرعت ته‌نشین شدن افزایش پیدا می‌کند. عمل سانتریفوژ در واقع بر همین اساس است.

تصویر

استخراج

اساس این روش ، اختلاف حلالیت یک جزء در دو حلال غیر قابل حل در یکدیگر است. اگر دو حلال غیر قابل استخراج ، مایع باشند، به این روش استخراج مایع ـ مایع گویند و اگر یک جسم جامد به وسیله یک حلال استخراج شود، به آن استخراج جامد ـ مایع گویند (مثل استخراج اسانس‌ها ، عصاره‌ها و روغن از دانه‌های گیاهی). عموما دو فاز مورد استفاده ، یکی آب است و دیگری یک حلال آلی.

مقداری از جسم در فاز آبی و مقداری نیز در فاز آلی می‌باشد. بازده استخراج با ضریب تقسیم نسبت مستقیم دارد. دوبار استخراج با حجم کمتر از حلال آلی همیشه موثر از یک بار استخراج با حجمی مساوی دو برابر حجم اول است. چون در حالت اول ، مقدار وزن ماده باقی‌مانده محلول در آب ، کمتر از حالت دوم خواهد بود.

کروماتوگرافی

اساس کروماتوگرافی ، جذب سطحی مواد و توزیع آنها در دو فاز می‌باشد. یکی از فازها ثابت و فاز دیگر متحرک است که نمونه مورد نظر در فاز متحرک جدا می‌شود. فاز ثابت یا جامد است و یا مایع و فاز متحرک یا مایع است و یا گاز . اگر فاز ثابت ، جامد و فاز متحرک ، مایع باشد، به آن کروماتوگرافی مایع ـ جامد ( LSC ) گویند. اگر فاز متحرک ، گاز و فاز ثابت ، جامد باشد، به آن کروماتوگرافی گاز - جامد ( GSC ) گویند. اگر فاز متحرک ، مایع و فاز ثابت نیز مایع باشد به آن کروماتوگرافی مایع ـ مایع ( LLC یا HPLC ) گویند و در نهایت اگر فاز متحرک ، گاز و فاز ثابت ، مایع باشد، به آن کروماتوگرافی گاز - مایع ( GLC یا VPC ) گویند.

در LSC ، جدا شدن بر اساس جذب سطحی یا تعریض یون‌ها و یا تشکیل کمپلکس می‌باشد. در GSC اساس ، جداسازی جذب سطحی است. در LLC و GLC ، مواد بر اساس توزیع بین دو فاز جدا می‌شوند. پس کروماتوگرافی روشی برای جداسازی مخلوط بدلیل اختلاف تحرک آنها می‌باشد.

کروماتوگرافی LSC در واقع نوعی کروماتوموگرافی جذبی است که مواد بر اساس اختلاف در قابلیت جذب خود روی سطح جامد از یکدیگر جدا می‌شوند. در GSC نیز اساس جداسازی جذب سطحی فاز گاز روی سطح جامد است. از این روش برای خالص سازی گازها استفاده می‌شود.

img/daneshnameh_up/9/93/200px-TLC_black_ink.jpg

کروماتوگرافی تبادل یونی

کروماتوگرافی تبادل یونی ، روشی است که در آن ، یون‌ها بین یک محلول و یک فاز جامد ( رزین ) مبادله می‌شوند. این تبادل ، برگشت پذیر است. فاز جامد در آب ، غیر محلول بوده و دارای بنیان‌های اسیدی و بازی باشد. نوع معدنی این مواد جامد ، ممکن است شبیه زئولیت‌ها باشند و نوع جدید آنها از مشتقات هستند و برای جداسازی فلزات قلیایی خاکی بکار می‌روند. رزین‌های تبادل یونی ، منشا آلی دارند و از پلیمرهای با وزن مولکولی بالا ساخته می‌شوند.

تشکیل این رزین‌ها بر اساس پلیمریزاسیون پلی‌استیرن و وینیل‌بنزن استوار است. رزین‌ها به دو نوع تعویض کننده آنیونی و کاتیونی تقسیم می‌شوند. هر کدام از این تعویض کننده‌ها به نوع بازی ضعیف و قوی و اسیدی ضعیف و قوی تقسیم می‌شوند.

 

javascripts



google
بزرگترین سایت جاوا اسکریپت ایران
Clock And Date